Fond za inovacije Crne Gore objavio je rezultate javnog poziva za 2025. godinu za Program jačanja inovativnosti MSP-a. Nakon kompetitivnog procesa evaluacije, 14 projekata odabrano je za sufinansiranje sa ukupno odobrenim iznosom od 2.435.454,15 EUR.
Finansirani projekti predstavljaju raznovrstan presjek crnogorske privrede i obuhvataju naprednu proizvodnju, razvoj softvera, preradu hrane, pomorsku tehnologiju i digitalne usluge. Svaki projekat dobija između 50.000 i 200.000 EUR grant podrške, pokrivajući do 70% ukupnih prihvatljivih troškova.
Izbor je napravilo nezavisno međunarodno ocjenjivačko tijelo koje je svaki prijedlog ocjenjivalo na osnovu stepena inovativnosti, tehničke izvodljivosti, kvalifikacija tima, tržišnog potencijala i finansijske održivosti podnosioca.
Periodi realizacije kreću se od 12 do 18 mjeseci. Fond za inovacije sprovodiće redovne preglede napretka tokom cijelog životnog ciklusa projekta kako bi osigurao pravilno korišćenje sredstava i ostvarivanje planiranih rezultata.
Kompletna lista odabranih projekata i korisnika objavljena je na sajtu Fonda na fondzainovacije.me.
Pobjednici
Naziv projekta
Sistem pametnog upravljanja lučkom logistikom
Opis projekta
Razvoj integrisane platforme za upravljanje logistikom za male i srednje jadranske luke, omogućavajući praćenje tereta u realnom vremenu i automatizovanu dokumentaciju. Sistem objedinjuje podatke iz raspoređivanja plovila, carinskog postupka, upravljanja skladištem i koordinacije transporta u jedno sučelje dostupno operaterima luka i logističkim partnerima. Modul za prediktivno dodjeljavanje veza smanjuje vrijeme čekanja plovila optimizovanjem korišćenja raspoloživog prostora na keju na osnovu očekivanih obrazaca dolaska. Platforma se razvija u partnerstvu s Lukom Bar i bit će upakovana kao skalabilno SaaS rješenje pogodno za druge regionalne luke na Jadranu i Mediteranu.
Naziv projekta
Biorazgradiva ambalaža od poljoprivrednog otpada
Opis projekta
Istraživanje i skaliranje procesa proizvodnje kompostabilnih materijala za ambalažu hrane dobijenih od kukuruznih ljuski i stabljika suncokreta. Projekat kombinuje enzimatsku predtretmanu s postupkom presovanja u kalupu kako bi se dobili kruti podlošci i fleksibilne folije za pakovanje koje zadovoljavaju EU standarde sigurnosti kontakta s hranom. Analiza životnog ciklusa sprovedena u prvoj fazi potvrdila je da dobijena ambalaža ima ugljični otisak koji je 65% manji od konvencionalnih alternativa na bazi nafte. Monteko sarađuje s tri lokalna prehrambena proizvođača na validaciji ambalaže u realnim proizvodnim uslovima i teži sertifikaciji prema standardu EN 13432 za industrijsku kompostabilnost.
Naziv projekta
BIM-integrisana kontrola kvaliteta u građevinarstvu
Opis projekta
Platforma koja integriše informacijsko modeliranje zgrada (BIM) s podacima inspekcije na terenu radi ranog otkrivanja defekata i smanjenja troškova dorade u građevinskim projektima. Nadzornici gradilišta prikupljaju fotografije i mjerenja koristeći mobilnu aplikaciju koja automatski povezuje zapažanja s odgovarajućim BIM elementom, stvarajući živi dnevnik kvaliteta dostupan cijelom projektnom timu. Mašina pravila provjerava zabilježene vrijednosti u odnosu na projektne tolerancije i ugovorne specifikacije, generišući izvještaje o neusaglašenostima i dodjeljujući zadatke sanacije s rokovima. Pilot sproveden na dva stambena projekta u Podgorici pokazao je smanjenje dorade zbog defekata za 22%, čime je potvrđena komercijalna opravdanost za širu primjenu u građevinskom sektoru.
Naziv projekta
AI asistent za radiološke izvještaje
Opis projekta
Klinički alat za podršku odlučivanju koji analizira rendgenske i CT snimke koristeći duboko učenje i generiše strukturisane radiološke izvještaje, smanjujući vrijeme obrade u bolnicama. Model je unaprijed treniran na skupu podataka od više od 200.000 anotiranih studija i fino podešen na snimcima iz crnogorskih kliničkih centara kako bi se uzele u obzir karakteristike lokalne opreme. Web-bazirano sučelje za izvještavanje omogućava radiolozima da pregledaju, uređuju i odobravaju nalaze koje je generisala AI jednim klikom, smanjujući prosječno vrijeme izvještavanja s 35 minuta na manje od 10 minuta po studiji. DigiHealth sarađuje s Kliničkim centrom Crne Gore na provođenju prospektivne kliničke studije validacije prije CE označavanja i regulatornog odobrenja.
Naziv projekta
Podvodni dron za nadzor akvakulture
Opis projekta
Razvoj autonomnog podvodnog vozila (AUV) opremljenog računarskim vidom za nadzor kaveza ribogojilišta, otkrivanje znakova bolesti i mjerenje biomase. Dron prolazi unaprijed programirane rute inspekcije oko instalacija morske uzgajivačnice, snimajući video visoke rezolucije i podatke senzora dubine koji se obrađuju pomoću AI-ja na samom uređaju radi identifikacije kožnih lezija, parazita i abnormalnog plivanja u realnom vremenu. Cloud kontrolna tabla objedinjuje rezultate inspekcija s više kaveza, pružajući menadžerima farmi upozorenja ranog otkrivanja i analizu trendova za podršku brzim odlukama o liječenju. Projekat se testira na farmi brancina i orade na crnogorskom primorju, s planovima za proširenje na uzgajivače lososa u Norveškoj i Hrvatskoj nakon komercijalizacije.
